Şara’dan Flaş Açıklama: Erdoğan Devreye Girdi!
Şam’dan gelen sesleri duydunuz mu arkadaşlar? Suriye Cumhurbaşkanı Şara, Katar merkezli Al Jazeera televizyonuna konuştu ve ortalık adeta karıştı. Röportajda ABD yaptırımları, Rusya ile ilişkiler, Lübnan, Irak, Körfez ülkeleri, İsrail, Hizbullah, YPG ve daha bir sürü kritik başlık var. Ama en çarpıcı kısım ne biliyormusunuz? Şara, ABD Başkanı Trump’ın ağzından “Erdoğan devreye girdi” dedi. Yani, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Suriye konusunda ABD nezdinde arabuluculuk yaptığını söyledi. Bu haber, sadece Ortadoğu için değil, bütün dünya için bomba gibi.
Şara’nın röportajının can alıcı noktası şu: “Eski rejimden kurtulan Suriye halkının aynı yaptırımlara maruz kalmaya devam etmesi makul değildi.” İşte bu yüzden Sezar Yasası’nın kaldırılması ve Suriye’nin 1979’dan beri yer aldığı “teröre destek veren devletler” listesinden çıkarılması için çalışmalar sürüyormuş. ABD Dışişleri Bakanlığı ve Kongre nezdinde bu işlem devam ediyor. Şara, itiraz süresinin bitmesinin ardından kararın yürürlüğe gireceğini belirtti. Yani bu süreç tamamlanırsa Suriye’nin üzerindeki o ağır yaptırım yükü bir nebze olsun hafifleyecek. Ama bu işin perde arkasında kim var? Tabii ki Suudi Arabistan’da devreye girmiş, Erdoğan’da. “Suudi Arabistan geçen yıl Suriye’nin de ABD nezdinde bu konuda devreye girdiğini ifade etti” diyen Şara, işin aslında bir ortak diplomasi çabası olduğunu gösterdi.
Neyse, devam edelim. Şara’nın bir diğer önemli açıklamasıysa Rusya’yla ilgili. Esed rejiminin devrilmesinden aylar önce Moskova’yla temaslar başlamış bile. Şara, “Rusya ile yeni bir sayfa açıyoruz” dedi ve karşılıklı çıkarlardan bahsetti. En kritik nokta Rus askeri üsleri. Çok sayıdaki Rus üssünün tek bir üs etrafında toplanması konusunda mutabakat sağlanmış. Hımeymim Hava Üssü ile Tartus Limanı’nın geleceği yeniden şekilleniyo. Yani Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığı azalmıyor, sadece daha kontrollü bir hale geliyor.
İsrail meselesi de cabası. Şara, İsrail’in işgal altındaki Golan Tepeleri üzerindeki haklarından vazgeçmeyeceğini vurguluyor. Ama “İsrail’le güvenlik görüşmeleri farklı süreçler” diyor. Bölgede kalıcı güvenlik düzenlemeleri lazım. İran-İsrail gerginliği hakkında da konuşan Şara, çatışmanın yönetiliş biçiminin bölgesel savaşa dönüşme riskini artırabileceğini söylüyor. Yani o ince ipin üzerinde yürümeye devam ediyoruz.
Lübnan’a gelince… Şara, “Lübnan’ın istikrarı Suriye’nin de çıkarınadır” diyor. Devlet dışı silahlı yapıların varlığının bölgede ciddi sorunlar doğurduğunu savunuyor. Hizbullah’a da değiniyo ama doğrudan hedef almıyor. “Çözüm devlet kurumlarının güçlendirilmesinden geçiyor” diyor. Irak’la ilişkiler de gelişiyor. Güçlü tarihi bağlar var, ortak çıkarlar sağlıklı temeller üzerinde geliştirilmeli.
Bir de yatırımlar konusu var. Enerji, havalimanları, gayrimenkul ve turizm sektörlerinde yatırımlar başlamış bile. Şam, Halep, Lazkiye, Tartus… Yani Suriye yeniden inşa sürecine girmiş durumda. Peki ya Kürtler? Şara, “Kürt toplumu ülkenin asli unsurlarından biridir” diyor. Eski rejim döneminde vatandaşlık haklarından mahrum bırakılan Kürtlerin haklarının iade edildiğini, kültürel hakların tanındığını, hatta Nevruz’un resmi bayram ilan edildiğini söylüyor. Ama hemen ardından “Kürtlerle SDG farklı konular” diyerek okkalı bir ayrım yapıyor. Yani PKK uzantısı YPG konusunda taviz yok. “Suriyelileri yeni çatışmalara sürükleyecek her seçenekten kaçınmak gerekir” diyor.
Siyasi sisteme gelirsek… Şara, “Halk yöneticilerini ve yasalarını belirlemeli” diyor. Ama bu süreç sadece cumhurbaşkanının vereceği bir karar değil. Halk Meclisi üyeleri ve toplumun farklı kesimleri de söz sahibi olacak. Yani bir tür katılımcı demokrasi modeli mi kuruluyor? Orası biraz muamma.
İşte böyle arkadaşlar. Şara’nın bu röportajı Ortadoğu’daki dengeleri yeniden sorgulatıyor. Erdoğan’ın arabuluculuğu, Rusya’nın üs pazarlığı, ABD yaptırımlarındaki olası değişiklikler… Bakalım bundan sonra ne olacak? Suriye’nin kaderi, bu karmaşık diplomasi ağının içinde bir kez daha şekilleniyo. Gelişmeleri takip ediyoruz…
Kaynak: Orijinal Haber
